Aile Planlaması

Aile Planlaması (Kontrasepsiyon) Nedir?

Aile planlaması, çocuk sahibi olma zamanını ve sayısını kişinin kendi tercihine göre belirleyebilmesidir. Bunu sağlayan yöntemlerin tümüne kontrasepsiyon (korunma) denir.

Doğru yöntem "en etkili" yöntem değil, sizin yaşamınıza uyan yöntemdir. Bu nedenle seçim bir muayene ve görüşme sonrası yapılır.

Yöntemlerin ayrıntılı karşılaştırması için doğum kontrol yöntemleri yazımıza bakabilirsiniz.

Seçimi Belirleyen Başlıklar

Kritik ayrım:: Yöntemlerin neredeyse tamamı yalnızca gebelikten korur. Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan koruyan tek yöntem prezervatiftir.

Yöntemler

Uzun Etkili Yöntemler

Bir kez uygulanır, yıllarca etki eder. Unutma riski olmadığı için gerçek hayattaki etkinlikleri en yüksek gruptur.

Spiral hakkında ayrıntı için rahim içi araç (Gynefix) sayfamıza ve hormonlu spiral ve spiral çeşitleri yazımıza bakabilirsiniz.

Hormonal Yöntemler

Bariyer Yöntemleri

Kalıcı Yöntemler

Tüp ligasyonu (kadında) ve vazektomi (erkekte). Geri dönüşü olmayan ya da çok güç olan yöntemlerdir; çocuk isteğinin kesin olarak bittiği durumlarda düşünülür. Vazektomi, kadın ameliyatına göre daha basit bir işlemdir — çiftlerin çoğu zaman bilmediği bir bilgidir.

Güvenilmemesi Gereken Yöntemler

Geri çekme ve takvim yöntemi yaygındır ama başarısızlık oranları yüksektir; döngüsü düzensiz olanlarda özellikle güvenilmezdir.

"Hamile kalmamak için evde ne yapılır" sorusunun tıbbi bir cevabı yoktur. İlişki sonrası duş almak, vajinal duş yapmak ya da bitkisel karışımlar kullanmak gebeliği önlemez; vajinal duş ayrıca koruyucu florayı bozarak enfeksiyon riskini artırır.

Korunmasız İlişkiden Sonra

Korunmasız bir ilişki yaşandıysa ya da yöntem başarısız olduysa (prezervatif yırtılması, hap unutulması) acil korunma seçenekleri vardır.

Doğum ve Düşük Sonrası Korunma

En sık atlanan konudur: doğurganlık, ilk adet gelmeden geri dönebilir.

Yöntemi Bıraktıktan Sonra

Geri dönüşlü yöntemlerin hiçbiri kalıcı kısırlık yapmaz. Ancak doğurganlığın geri dönüş hızı değişir: spiral ve implantta genellikle hızlıdır, haplarda döngü kısa sürede düzene girer, uzun etkili iğnelerde daha uzun sürebilir — yakın zamanda gebelik planlayanlar için bu bilgi seçim aşamasında önemlidir.

Gebelik planlıyorsanız hamile kalmaya hazırlık süreci yazımıza bakabilirsiniz.

Maliyeti Hangi Kalemler Belirler?

Sağlık hizmetlerinde fiyat bilgisinin ilan yoluyla paylaşılması mevzuat gereği mümkün değildir; ayrıca hangi yöntemin uygun olduğu muayene edilmeden bilinemez.

Maliyeti belirleyen kalemler: ön değerlendirme muayenesi ve gerekirse ultrason ile tetkikler, seçilen yöntemin türü, uygulama gerektiren yöntemlerde işlemin kendisi ve yer kontrolü, düzenli kullanım gerektiren yöntemlerde kullanım süresi boyunca tekrarlanan maliyet, kontrol muayeneleri.

Karşılaştırma yaparken tek seferlik bir tutara değil, yöntemin kullanılacağı sürenin tamamına bakmak daha doğrudur.

Ne Zaman Başvurulmalı?